forum nấm


Những thông tin dưới đây được cung cấp cho giáo dục và nghiên cứu đề xuất

View this page in

Thông tin dưới đây chỉ dùng cho mục đích giáo dục và nghiên cứu. Thông tin này không được dùng cho chẩn đoán y khoa, kê toa thuốc hoặc bán sản phẩm và cũng không được dùng thay thế cho chăm sóc y tế chuyên môn. Nếu quý vị bị hoặc cho rằng mình bị bệnh cần phải chăm sóc y tế ngay thì tìm gặp chuyên gia chăm sóc sức khỏe chuyên môn.

1. Nấm phổ biến ra sao?

Nấm có thể xuất hiện bất cứ nơi nào trong môi trường của chúng ta. Nấm được tìm thấy ở dưới nước, trong không khí, ở dưới đất và cả trong cơ thể chúng ta. Có 100.000 loại nấm. Một nghiên cứu gần đây do bác sĩ Francis Collins thực hiện cho thấy chỉ ở bàn chân người đã có trên 80 loại nấm. Trong số này gồm cả nấm men saccharomyces để làm bánh mì và bia. Trong cộng đồng khoa học, loại nấm này còn được gọi là “Một vương quốc khép kín” (“A Kingdom Unto Its Own”) do tính chất phức tạp của nó.

2. Nấm móng hay bệnh nấm móng (Onychomycosis) là gì?

Theo WebMD, “Nhiễm nấm móng xảy ra khi nấm xâm nhập vào móng tay hoặc móng chân, hay vào da bên dưới móng, gọi là lớp hay (giường) móng. Nấm (fungi) (số nhiều là fungus) có thể xâm nhập móng của quý vị qua những vết cắt nhỏ trên da quanh móng hoặc qua các chỗ hở giữa móng và lớp móng… Nếu người quý vị khỏe mạnh thì nhiễm nấm móng có thể không gây vấn đề gì nghiêm trọng. Nhưng nó có thể trông xấu xí, làm đau hoặc phá hủy móng hoặc lớp móng của quý vị.
Nhiễm nấm móng có thể gây vấn đề nghiêm trọng nếu quý vị bị tiểu đường hoặc có hệ thống miễn nhiễm yếu kém. Hỏi bác sĩ của quý vị để biết cách chữa nấm tốt nhất nếu quý vị bị một trong các bệnh này.”
Nhiễm nấm thường xảy ra ở móng chân nhiều hơn móng tay. Người nghiên cứu cũng phát hiện ra rằng móng chân bị nứt do nấm cũng có thể là cổng cho vi khuẩn và nấm đi vào cơ thể.

3. Có thể có loại nấm nào ở trên da và móng?

Có 3 nhóm chánh:

Chủng nấm Candida gồm khoảng 154 loại. Sáu trong số đó thường được biết là hay nhiễm vào cơ thể con người. Candida là sinh vật nấm có mặt ở khắp nơi và là một phần thông thường của đời sống thực vật nguyên thủy trong ruột, da, miệng, âm đạo và phân người. Tuy nhiên, nó cần sự cân bằng rất tinh tế để cùng chung sống trong hệ thống cơ thể, nếu không thì nó sẽ sinh sản rất nhanh và trở thành có hại. Theo bác sĩ William R. Kellas, đồng sáng lập Trung Tâm Y Học Tiên Tiến (Center for Advanced Medicine) ở Encinitas, CA, vi khuẩn có thể sinh sôi nảy nở 16,777 lần trong 24 giờ, và nấm mem cũng có thể sinh sản nhanh tương tự.

Nấm ngoài da là loại nấm cần chất sừng (keratin) để phát triển nên chúng chỉ sống nhờ những tế bào chết, như móng tay và tế bào da chết. Nấm ngoài da hầu hết là nguyên nhân gây nhiễm nấm (chúng còn được gọi là tinea (nấm biểu bì)). Nhiễm nấm này trên da thường gây ra những đám da phát ban tròn, có vảy và có thể kèm theo phồng rộp. Khi móng bị nhiễm nấm ngoài da, thì trở nên dầy hơn, nứt nẻ, không có cảm giác và có thể rụng.

4. Làm sao biết mình bị nấm móng?

Hầu hết mọi người không biết họ bị nấm tới khi móng bị nấm làm hư. Đầu tiên, quý vị có thể chỉ thấy móng tay không bóng và sau đó có thể dày hơn, trở nên giòn, dễ gãy hoặc thô ráp. Quý vị có thể gọi đó là bệnh nấm móng. Giai đoạn tiếp theo, móng sẽ xức ra khỏi lớp móng Tình trạng này gọi là bong móng.

5. Nấm móng phổ biến ra sao?

Nấm có thể lan rộng hơn quý vị nghĩ. Theo bác sĩ Collins, hơn 29 triệu người Mỹ bị nhiễm nấm.

Theo bác sĩ Henry Collins, một chuyên gia về cơ thể, thuật ngữ y tế, sinh lý học và sinh lý bệnh học thì, “dự đoán khoảng 2-18% dân số thế giới bị một vài loại nấm móng. Một số chuyên gia kết luận rằng điều này có nghĩa là trên 35 triệu người. Bệnh này phổ biến hơn ở người lớn và tăng lên khi tuổi càng cao. Chẳng hạn, 25% người lớn bị một số loại nấm móng ở tuổi 40, và 50% cao niên sẽ bị bệnh này ở tuổi 70.”

6. Làm sao quý vị bị nấm móng?

Theo WebMD “Bất kỳ ai cũng có thể bị nấm móng, nhưng nhiễm nấm móng phổ biến hơn ở người trên 60 tuổi. Đối với người bị bệnh tiểu đường hoặc có hệ miễn nhiễm yếu, nấm móng có thể mang hiểm họa nghiêm trọng. Thông thường, nấm móng xảy ra khi nấm vào móng qua những tổn thương nhỏ (vết đứt hoặc nứt) ở móng. Vệ sinh kém không gây ra nấm móng. Nấm móng có thể lan từ người này sang người khác. Thật khó biết chính xác nơi và cách nấm xâm nhiễm. Tuy nhiên, một nơi ẩm ướt và ấm (chẳng hạn như một phòng thay đồ có khóa) là nơi tốt cho nấm phát triển.”
Loại nấm da có thể lan từ người này sang người khác, từ các đồ dùng gia đình như quần áo, khăn tắm, khăn trải giường. Đi chân trần ở nơi ẩm ướt hoặc làm những việc mà tay luôn ẩm ướt, đi giày ống làm cho chân quý vị đổ mồ hôi nhiều – đây là những điều kiện có thể làm quý vị bị nhiễm nấm ngoài da. Da có cơ chế bảo vệ tự nhiên nhưng tổn thương, rát da hoặc ngâm ướt có thể làm giảm sự bảo vệ đó.
Một vài nguyên nhân khả dĩ khác có thể là:
• Biểu bì là lớp da sống và cần thiết để giữ cho móng khỏe. Một số thợ làm móng cắt lớp biểu bì sát vào da và có thể làm hỏng lớp bảo vệ, cho nấm và vi khuẩn vào bên dưới da. Dụng cụ làm móng không sạch cũng là một yếu tố nguy cơ.
• Cắt móng không đúng cách cũng có thể gây ra vấn đề. Không bao giờ được cắt móng, đặc biệt là móng chân, thấp hơn chóp móng. Ngay mép chóp móng, bên dưới móng (móng tay và móng chân), có một lớp màng mỏng gọi là lớp biểu bì dưới móng. Mục đích của lớp biểu bì dưới móng là liền móng vào với lớp móng và do đó ngăn các chất bên ngoài xâp nhập lớp móng. Khi lớp biểu bì dưới móng bị vỡ thì vi khuẩn dễ xâm nhập móng.
• Tổn thương do tai nạn có thể tạo điều kiện dễ dàng cho nấm đi vào (chẳng hạn như bị kẹp ngón tay vào cửa hoặc cửa sổ; đánh rơi vật nặng vào bàn chân; mang giầy không vừa, hoặc vận động viên chạy đường dài thường xuyên vô tình chèn ép ngón chân to bên trong đôi giầy, mỗi bước chân). Ngoài ra, một số hóa chất cũng có thể làm tổn thương móng và tạo cơ hội tốt cho nấm móng.
• Có một vài dược phẩm sẽ gây nấm ở móng tay, móng chân và da như insulin, hóa trị, thuốc chữa bệnh tim, thuốc làm loãng máu và đôi khi cả thuốc tránh thai.
• Thiếu sắt phổ biến ở phụ nữ cũng làm mất cân bằng hệ tự nhiên và gây nấm.

7. Nấm có lây không?

Có. Một số loại nấm có thể lan từ người này sang người khác khi tiếp xúc với chỗ bị nhiễm nấm nhưng hầu hết là phát triển tự nhiên trên cơ thể người hoặc trong môi trường từ động vật, quần áo và đất. Nấm ưa thích những nơi tối và ấm nên nếu tất hoặc giầy của quý vị có mùi khó chịu – là quý vị đang ngửi thấy vi khuẩn và nấm lan tràn! Giặt và để khô hoặc bỏ chúng đi.

Nên che nơi bị nhiễm nấm lại – nhưng đừng chặt tới nỗi không khí không thể lưu thông. Nấm ưa thích nơi ấm áp chật hẹp và môi trường lạnh có thể làm chết nấm ngoài da, vì thế nên giữ nhà cửa mát mẻ khi dọn dẹp.

Khi nấm xuất hiện ở một ngón chân thì khi đeo tất, một cách để ngăn nấm lây lan từ tất là giặt và phơi khô tất theo cách thông thường, rồi để tất vào túi nhựa và đặt trong tủ đông lạnh trong vòng 24 giờ. Nấm không thể sống trong nhiệt độ đông lạnh. Cách diệt vi khuẩn và nấm này cũng có thể được dùng với đồ lót khi bị ngứa. Tất cả những việc này có thể làm giảm lây nhiễm.

8. Làm cách nào để ngăn ngừa bị nấm?

Ngoài những thực hành tốt cho sức khỏe thì vệ sinh tốt là điều quan trọng để ngăn ngừa nhiễm nấm.
• Cắt ngắn móng tay, móng chân cho ngắn và giữ chúng sạch sẽ. Đừng quên cắt móng chỉ vì móng được thoa sơn!
• Giữ cho bồn tắm và vòi hoa sen ở nhà thật sạch sẽ.
• Đi dép xăng-đan hoặc dép xỏ ngón nếu quý vị phải dùng nhà tắm công cộng như ở phòng tập thể dục hoặc câu lạc bộ sức khỏe.
• Nếu bàn chân quý vị thường đổ mồ hôi hoặc đổ mồ hôi khi tập thể dục thì nên đeo giầy thoáng khí và tháo giầy, tất nhanh chóng.
• Nếu quý vị có vết đứt hở thì cần giữ kín và sạch vì đây là nơi nấm và vi khuẩn dễ đi vào.
• Quý vị cần chắc là tiệm thẩm mỹ của mình có danh tiếng nếu muốn làm móng và sơn sửa móng tay, móng chân nơi đó.
o Điều rất quan trọng là cần biết về các tiêu chuẩn vệ sinh mà những thợ làm móng thực hiện và vẻ ngoài nói chung của tiệm thẩm mỹ. Nấm có thể lan từ khách hàng này sang khách hàng khác qua vật dụng và công cụ làm móng không được rửa hoặc sát trùng thích hợp. Các tiệm thẩm mỹ không đòi hỏi phải tiệt trùng dụng cụ của họ bằng nhiệt nhưng luật đòi hỏi họ phải sát trùng dụng cụ bằng chất hóa học. Hãy hỏi thợ làm móng của quý vị xem họ sát trùng vật dụng và công cụ ra sao, và nếu họ không làm theo các bước sát trùng đòi hỏi thì đổi thợ làm móng hoặc đổi tiệm thẩm mỹ. Một cách khác để hạn chế nguy cơ là mang theo dụng cụ làm móng của riêng quý vị. Dụng cụ làm móng của quý vị để trong ngăn kéo trong phòng tắm cũng phải được sát trùng để tránh nấm và vi khuẩn!

9. Cách nào là tốt nhất để duy trì cân bằng khỏe mạnh trong cơ thể?

Câu nói “Tôi bị căng thẳng quá” thường được đề cập đến nhưng mọi người không coi trọng chuyện này, khi căng thẳng là kẻ thù số 1. Căng thẳng thường làm gián đoạn giấc ngủ hoặc mất ngủ hoàn toàn. Những ngày sau đó làm quý vị có thể kiệt sức và mất phương hướng, rồi thói quen ăn uống tốt cũng bị quên đi, quý vị không ăn gì cả hoặc ăn quá nhiều để tự an ủi bản thân. Lịch làm việc cũng thường bị ảnh hưởng. Điều này bắt đầu ảnh hưởng tới sức khỏe. Chúng ta dễ bị siêu vi xâm nhập làm bị cảm lạnh, đau họng hoặc viêm họng và các bệnh khác.

Đến lúc này thì dường như quý vị rất dễ đi đến quầy thuốc tây. Thuốc mua tự do ở quầy thuốc tại địa phương có thể giúp ích khi quý vị bị đau ốm, nhưng điều quan trọng cần hiểu là những thứ này là thuốc. Thông thường quý vị cần một toa thuốc kháng sinh trong vòng 10 ngày, nhưng phải để ý cái giá phải trả. Tuy thuốc kháng sinh diệt vi khuẩn xấu, nó cũng diệt vi khuẩn tốt có lợi cho sức khỏe. Nếu quý vị cần dùng kháng sinh thì cần cung cấp thêm cho vi khuẩn tốt các loại như sữa chua, thực phầm lên men như cải bắp muối và bổ sung thêm probiotic.
Bảo vệ sức khỏe đầu tiên là cần dinh dưỡng tốt, với những thực phẩm tươi có đủ màu sắc, và lý tưởng là thực phẩm hữu cơ. Hoạt động cũng rất quan trọng. Tốt nhất là cần tránh một số thực phẩm trong bữa ăn của quý vị như không nên ăn quá nhiều phụ phẩm từ động vật, đường, sữa, cafê-in, bột mì và đặc biệt là bột trắng.

10. Làm thế nào để giảm bị nấm?

Có vô số thuốc theo toa trên thị trường mà quý vị có thể lấy từ bác sĩ của mình. Đối với những người muốn có cách chữa tự nhiên hơn thì dùng những sản phẩm chống nấm có thành phần tự nhiên. Thành phần chính trong số này và có tác dụng cao là thuốc có công thức chiết xuất từ hạt trái bưởi.

Dùng các trị liệu tự nhiên đã chứng minh là có tác dụng tốt, kết hợp với lối sống khỏe làm mạnh và cẩn trọng là cách tốt nhất để chữa và ngăn ngừa các vấn đề trong tương lai.